29 stycznia obchodziliśmy Międzynarodowy Dzień Składanek i Łamigłówek. To nietypowe święto to doskonała okazja, by podkreślić, jak ważne dla naszego umysłu są zagadki, rebusy i gry logiczne, które nie tylko służą dobrej zabawie, ale również rozwijają intelektualne zdolności i kreatywność.
Łamigłówki, zagadki, gry logiczne to skuteczny trening dla naszego umysłu, dlatego w najbliższą niedzielę, 8 lutego, zapraszamy do Mediateki Generatora Nauki GEN, na spotkanie z „grami bez prądu”.
Jak pokazują liczne badania rozwiązywanie zagadek, łamigłówek, quizów, rebusów nie tylko uczy logicznego myślenia (gry logiczne wymagają analizy i szukania najlepszych rozwiązań), rozwija kreatywność (rozwiązywanie nietypowych zadań pobudza wyobraźnię), poprawia pamięć i koncentrację (łamigłówki pomagają trenować zdolność zapamiętywania i przypominania sobie informacji) ale również kształtuje kompetencje STEAM. Dla dzieci i młodzieży jest to więc doskonały sposób na naukę przez zabawę, a dla dorosłych świetna metoda na relaks i jednoczesne utrzymywanie umysłu w dobrej kondycji.
Gry logiczne, łamigłówki, rebusy, quizy są doskonałymi narzędziami edukacyjnymi, które poprzez zabawę wspierają rozwój kompetencji STEAM w następujących obszarach:
- S (Science – Nauka): gry edukacyjne i symulacje pozwalają zrozumieć złożone procesy przyrodnicze (chemia, biologia, fizyka), uczą dedukcji i badawczego podejścia do świata.
- T (Technology – Technologia): gry rozwijające umiejętność kodowania uczą podstaw programowania, logicznego projektowania i operowania pętlami, co wpływa na rozwój kompetencji informatycznych.
- E (Engineering – Inżynieria): gry, symulacje czy puzzle logiczne wymuszają myślenie inżynieryjne poprzez konstruowanie pewnych rozwiązań, planowanie przestrzenne i przewidywanie konsekwencji podejmowanych decyzji.
- A (Arts – Sztuka/Kreatywność): gry logiczne często wymagają nieszablonowego myślenia i kreatywności w znajdowaniu nietypowych rozwiązań.
- M (Mathematics – Matematyka): gry i symulacje oparte na zarządzaniu dostępnymi zasobami rozwijają myślenie strategiczne, analizę danych, prawdopodobieństwo oraz umiejętności matematyczne.
Najstarsze gry logiczne i strategiczne na świecie wywodzą się jeszcze z czasów starożytnych, a ich korzenie sięgają ponad 5000 lat wstecz, głównie na terenach Mezopotamii, Egiptu i Chin. Gry te często łączyły elementy losowe z zaawansowanym planowaniem i strategią.
Do najstarszych znanych ludzkości gier logicznych należą:
- Mancala: uważana przez wielu historyków za najstarszą grę logiczno-strategiczną na świecie. Najstarszymi archeologicznymi dowodami na istnienie tej gry są kamienne płyty odkryte w Jordanii, datowane na 7900 lat p.n.e. Mankala, podobnie jak azjatyckie Go jest jedną z najstarszych gier na świecie, w którą wciąż grają miliony ludzi.
- Królewska Gra z Ur: pochodzi z Mezopotamii, a jej najstarszy komplet znaleziono w grobowcach królewskich z Ur z około 2600 roku p.n.e.
- Go (Wei-qi): starożytna chińska gra strategiczna, jedna z najstarszych nieprzerwanie rozgrywanych gier na świecie, polegająca na naprzemiennym układaniu czarnych i białych kamieni na przecięciach linii plansz.
- Tryktrak / Backgammon: warianty tej gry były znane zarówno w Azji, jak i w Europie już w czasach starożytnych. Grano w nie głównie w basenie Morza Śródziemnego, na Bliskim Wschodzie i Azji Mniejszej.
- Młynek: gra strategiczna, której pierwsze ślady miniatur plansz do młynka znajdowano już w grobach z epoki brązu (ok. 3400–700 p.n.e.).
Dziś mamy do wyboru niezliczoną ilość zagadek, począwszy od łamigłówek, gier logicznych, przez skomplikowane gry planszowe, na aplikacjach mobilnych kończąc.
Najbliższe spotkanie z „grami bez prądu” odbędzie się 8 lutego 2026 r. w godz. 14.00 – 18.00 w Mediatece Generatora Nauki GEN w Jaśle.
Do zobaczenia w GEN-ie!
